|

Şifalı Bitkilerin Toplanması ve Kurutulması
Yanlışlıkla zehirli bir bitki
toplamamak için, toplanmadan önce, söz konusu
bitkinin kesin olarak teşhis edilmesi gerekir! Örneğin
maydanozgiller ailesine ait bitkilerin arasında zehirli
türler de vardır. Bu yüzden, çok dikkatli olmak gerekir.
Bitkiler hakkında verilen ayrıntılı bilgiler ve resimler bu
konuda aydınlatıcı olacaktır. Bitkiler, hiçbir zaman,
yağmurlu, sisli ve rutubetli havalarda toplanmamalıdır!
toplama için en uygun saat ise, 10-16 arasıdır. Bu saate
kadar güneş yükselmiş ve sabah kırağısı ile nemlenmiş olan
bitkileri kurutmuş olacaktır. Yalnızca temiz ve lekesiz
olan bitkiler kullanılmalıdır. Kurutulmak üzere toplanan
bitkiler, kökler hariç, kesinlikle yıkanmamalıdır!
Bitki toplanan yerlerin, çevre kirliliği etkisine girmemiş
olması gerekir. Şifalı bitkiler, otoyol kıyılarından
kesinlikle toplanmamalıdır. Bu bitkiler, motor
egzostlarından çıkan dumanların içerdiği kurşunla kirlenmiş
olduklarından, zehirli sayılmalıdır! Bitki toplanan
bahçelerin, tarlaların, çayırların yakınında veya uzağında
haşerata karşı ilaçlama yapılmamış olması gerekir,
çünkü rüzgar o zehirli ilaçları çevreye taşıyabilir.
Bitki yaprakları
genç, ama tam gelişmiş olduklarında, çiçekler ise tam
olarak açtıklarında, genç ve tazeyken toplanmalıdır.
Toprağın üstündeki bitkinin tümü, çiçeklenme
aşamasında, meyveler ise tam olgunlaştıklarında
toplanır. Kökler, ancak gelişmelerini
tamamladıklarında, genellikle ilkbaharda ve sonbaharda
toplanmalıdır. Ağaç kabukları ilkbaharda, genç
dallardan soyulmalıdır. Dallar bu mevsimde henüz kurumamış
olduğu için, kabuklar daldan kolayca ayrılacaktır.
Şifalı bitkilerin
kurutulması, içerdikleri etkin
maddelerin değişime uğramasını veya yok olmasını önler.
Ayrıca, mantarların ve bakterilerin yaşam alanları da
böylece kurutulmuş olur. Bitkilerin kurutulmasının, konserve
etmek anlamında algılanılması gerekir ve toplamanın hemen
ardından gerçekleştirilmelidir. Kurutma için en uygun ortam,
havadar ve gölgeli bir yer olacaktır. Güneş altında
kurutulmak istenen bitkiler, çiçek, yaprak ve meyvelerinde
bulunan uçucu yağları yitirirler. En ideali, bitkilerin
büyücek bir elek üstüne yayılarak veya demet halinde
saplarından bağlanıp, yüksek bir yere asılarak
kurutulmasıdır. Bitkilerin tam anlamıyla kurumasına çok
dikkat edilmelidir. Kuruma aşaması sona erdiğinde, bitkiler
ince ince kıyılarak, hava almayan kaplarda, kullanıma hazır
biçimde saklanmalıdır.
Bitkiler yapay ısıda da
kurutulabilir, ama ısı derecesine dikkat etmek gerekir.
Aromatik kokulu bitkilerin tümü, uçucu yağ içerdikleri için,
ancak 35 dereceye kadar dayanabilirler. Öteki bitkilerin
genelde 60 dereceye kadar dayanabildikleri söylenebilir.
Ama, fermantasyon oluşmaması için, hava akımı yaratılması
şarttır. Çok ince olmayan kökler, fırçalanarak iyice
yıkandıktan sonra, havadar bir ortamda kurutulmalıdır.
Bitki organları tam anlamıyla
kuruduktan sonra, nem ve ışıktan korunacakları, hava almayan
kaplara doldurulur. Saydam cam kaplar ışık geçireceği için,
loş ortamda saklanmalıdır. Bitkilerin saklandığı kapların
üstüne, toplama tarihi ve içerik hakkında bilgi veren
etiketler yapıştırılmalıdır. Çünkü bitkiler, kuruyup ince
kıyıldıktan sonra, birbirlerinden kolayca ayırt edilemezler.
Bitkilerin saklanması için, teneke veya tahta kutular,
renkli cam kavanozlar kullanılabillir. |